Ο Τσώρτσιλ στην Αθήνα και ο "μασκαράς" Δαμασκηνός

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 
Σαν σήμερα, 25 Δεκεμβρίου 1944,στον Πειραιά, οι Βρετανοί καταλαμβάνουν τον Ηλεκτρικό Σταθμό του Φαλήρου και αρχίζουν να προωθούνται προς Μοσχάτο και Ρέντη. Στις συγκρούσεις αυτές διακρίθηκε ο λόχος της ΕΠΟΝ,ο οποίος διεξήγε μάχη σώμα με σώμα, προξενώντας σοβαρές απώλειες στους επιτιθέμενους.

Την ίδια μέρα, 25 Δεκεμβρίου, μεσημέρι, το αεροσκάφος Skymaster που μεταφέρει τον Τσώρτσιλ από τη Νεάπολη στην Αθήνα, προσγειώνεται στο Καλαμάκι.

Με το που προσγειώθηκε στο αεροδρόμιο του Ελληνικού, ο Τσώρτσιλ, συνοδευόμενος από τον Βρετανό υπουργό των Εξωτερικών Α. Ίντεν, πραγματοποίησε πολύωρη συνάντηση με τους Αλεξάντερ, ΜακΜίλαν και Λήπερ, που τον ενημέρωσαν για την κατάσταση "ήτις ήτο μεν ανησυχητική προ δεκαπενθημέρου, αλλά τώρα παρουσιάζεται κατά πολύ βελτιωμένη".

Ο Αλεξάντερ αναλύει την κατάσταση. Συμπεραίνει ότι η εξουδετέρωση του ΕΛΑΣ είναι δύσκολη και ότι και αν ακόμα πετύχουν την απώθηση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ από την Αθήνα, θα χρειαστεί δύσκολο έργο για την οριστική του εξουδετέρωση. Ο Τσώρτσιλ απάντησε ότι οι Βρετανοί "δεν επρόκειτο να αποχωρήσουν εγκαταλείποντας φίλους δύσκολων ημερών".

Αποφασίστηκε σύγκληση διάσκεψης για την επόμενη μέρα "έχουσα ως Κύριον σκοπό την εξεύρεσιν λύσεως" στη στρατιωτική σύγκρουση, στην οποία θα καλούνταν και ο ΕΛΑΣ.

Στις 4 το απόγευμα, ο Τσώρτσιλ πήγε, με θωρακισμένο αυτοκίνητο, στον Όρμο του Φαλήρου, και επιβιβάστηκε στο πολεμικό "Ajax".

Λίγο αργότερα, έφθασαν ο Μακ-Μίλλαν, ο Λήπερ και ο Σκόμπι, με τον Γ. Παπανδρέου και τον Δαμασκηνό. Ajax".

Όταν ο αρχιεπίσκοπος Δαμασκηνός ανέβηκε στο "Ajax",τον περίμενε μια δυσάρεστη έκπληξη. Γράφει ο Φοίβος Γρηγοριάδης (Ιστορία του Εμφυλίου Πολέμου 1945-49 σ. 260.εκδόσεις Κ. Καμαρινόπουλος):

"Κατά την επίσκεψή του στο Βρετανικό πολεμικό, ο Δαμασκηνός υπέστη αρκετή γελοιοποίηση, κατά παρεξήγηση. Με έθιμο του αγγλικού ναυτικού, την παραμονή των Χριστουγέννων μασκαρεύονται μερικοί άνδρες του πληρώματος. Είχε λοιπόν σχηματισθεί μια μασκαράτα Κινέζων και μαύρων Αφρικανών όταν έφθασε.

Αυτοί τον πέρασαν για όμοιό τους όπως τον είδαν πανύψηλο με τα παράξενα για τους Άγγλους ράσα και γενειοφόρο. Ο "κύλινδρος" (καλυμμαύκι) στο κεφάλι του τον έδειχνε ακόμη πιο ψηλό και νόμισαν πως πατούσε σε ξυλοπόδαρα. Τον περικύκλωσαν Αφρικανοί και Κινέζοι χορεύοντας κανιβαλικά γύρω του και έτοιμοι να τον αρχίσουν στις φάπες, σαν τον καλύτερο μασκαρά της βραδιάς. Τον διέσωσε όμως ο κυβερνήτης του σκάφους, πέφτοντας ανάμεσα στους ναύτες του για να τον γλυτώσει από την παρεξήγησή. Ο Τσώρτσιλ εν τω μεταξύ, δεν μπορούσε να καταλάβει τι συνέβαινε με την αργοπορία του “Υψηλού του ξένου".

Το περιστατικό με τον Δαμασκηνό που τον πέρασαν για μασκαρά το επιβεβαιώνει και ο Σπύρος Μαρκεζίνης, με πιο "κομψό" τρόπο, στην "Σύγχρονη Πολιτική Ιστορία της Ελλάδος" (σ. 53,54):

"Μεταμφιεσμένοι ναύτες διασταυρώθηκαν με τον Δαμασκηνό καθώς μετέβαινε προς συνάντηση του Τσώρτσιλ. Με την ιερατική εμφάνισή του και το επανωκαλύμαυχο, εξελήφθη από τους ναύτες ως μεταμφιεσμένο μέλος του πληρώματος. Την παρεξήγηση αποσόβησε η παρέμβαση του Βρεττανού Ναυάρχου"