Τι συνέβη στα Δεκεμβριανά του 1944

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ο Δεκέμβρης του 1944 υπήρξε το σημείο όπου η μεταπολεμική Ελλάδα έχασε την αθωότητά της

https://www.news247.gr/gnomes/ti-sinevi-sta-dekemvriana-tou-1944/

EΛΕΝΗ ΝΙΚΟΛΑΪΔΟΥ

03 Δεκεμβρίου 202, ώρα 06:29΄

Τα Δεκεμβριανά του 1944 σημάδεψαν τη μεταπολεμική Ελλάδα. Η σύγκρουση ανάμεσα στο ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, τις κυβερνητικές δυνάμεις και τους Βρετανούς μετέτρεψε την Αθήνα σε πεδίο μάχης για 33 ημέρες, αλλάζοντας οριστικά την πορεία της χώρας.

 

Η 3η Δεκεμβρίου 1944 έμεινε στην ιστορία ως η ημέρα που άνοιξε τον κύκλο των Δεκεμβριανών – μιας σύγκρουσης που καθόρισε τη μεταπολεμική πορεία της Ελλάδας. Μόλις λίγες εβδομάδες μετά την απελευθέρωση από τη γερμανική Κατοχή, η Αθήνα μετατράπηκε σε πεδίο μάχης, καθώς οι βρετανικές δυνάμεις και οι κυβερνητικοί σχηματισμοί συγκρούστηκαν με τις λαϊκές δυνάμεις του ΕΑΜ-ΕΛΑΣ. Ο αγώνας δεν ήταν μόνο στρατιωτικός· είχε στον πυρήνα του τη διεκδίκηση της πολιτικής κυριαρχίας σε μια χώρα εξαντλημένη από πολέμους, πείνα και κατοχική βία.

 

Το φορτισμένο σκηνικό μετά την Απελευθέρωση

Μετά τον Οκτώβριο του 1944, η Ελλάδα εισήλθε σε μια νέα, εξίσου δύσκολη εποχή. Η κοινωνία προσπαθούσε να βρει τα πατήματά της και να εξέλθει από την κρίση, οι πληγές της Κατοχής ήταν ακόμη ανοιχτές και το ζήτημα της τιμωρίας των συνεργατών των ναζί παρέμενε σε εκκρεμότητα. Το ΕΑΜ, που είχε αναλάβει την κύρια ευθύνη της Αντίστασης, προσδοκούσε ότι θα συμμετείχε ισότιμα στη διαμόρφωση της νέας πολιτικής τάξης.

 

Λίβανος και Καζέρτα – συμφωνίες υπό βρετανική εποπτεία

Στις διασκέψεις του Λιβάνου και της Καζέρτας επιχειρήθηκε να καθοριστεί η πορεία της χώρας. Η κυβέρνηση Παπανδρέου δεσμεύτηκε σε συνεργασία όλων των αντιστασιακών οργανώσεων, αλλά στην πράξη κινήθηκε διαφορετικά. Η άρνηση να αποκηρυχθούν τα Τάγματα Ασφαλείας, η επαναφορά προσώπων με σκοτεινό κατοχικό παρελθόν και η δημιουργία σώματος Εθνοφυλακής που στελεχώθηκε κυρίως από πρώην ταγματασφαλίτες, όξυνε ραγδαία το κλίμα.

 

Με τη Συμφωνία της Καζέρτας, όλες οι ελληνικές δυνάμεις τέθηκαν υπό τη διοίκηση του Βρετανού στρατηγού Σκόμπυ. Η βρετανική επιρροή έγινε πλέον καθοριστικός παράγοντας των εξελίξεων.

 

Η κρίση πυκνώνει

Η καθοριστική στιγμή ήρθε την 1η Δεκεμβρίου 1944, όταν ο Σκόμπυ διέταξε την αποστράτευση όλων των ανταρτικών δυνάμεων. Ο Σαράφης αρνήθηκε, επιμένοντας ότι τέτοιες αποφάσεις ανήκουν στην ελληνική κυβέρνηση. Η Αριστερά αποχώρησε από το κυβερνητικό σχήμα, και η πόλωση κορυφώθηκε.

 

Παράλληλα, η κυβέρνηση ενίσχυσε τις αμφιλεγόμενες δυνάμεις της Ορεινής Ταξιαρχίας και της αστυνομίας υπό τον Άγγελο Έβερτ, ενώ καταργήθηκαν θεσμοί που είχε θεσπίσει η ΠΕΕΑ στις ελεύθερες περιοχές, όπως η Λαϊκή Δικαιοσύνη.

 

Η 3η Δεκεμβρίου – η διαδήλωση που βάφτηκε με αίμα

Το πρωί της Κυριακής 3 Δεκεμβρίου 1944, χιλιάδες άνθρωποι συγκεντρώθηκαν ειρηνικά στο Σύνταγμα. Ήταν η μεγαλύτερη διαδήλωση μετά την Απελευθέρωση. Λίγο μετά τις 11, αστυνομικές δυνάμεις και φιλοκυβερνητικοί ένοπλοι πυροβόλησαν στο πλήθος από τα Παλαιά Ανάκτορα, πίσω από τα βρετανικά τανκ. Ο απολογισμός ήταν τραγικός: 24 νεκροί, εκατοντάδες τραυματίες.

 

Ήταν η σπίθα που άναψε τις μάχες των επόμενων 33 ημερών. Η Αθήνα γνώρισε βομβαρδισμούς, επιθέσεις με βρετανικά αεροσκάφη και τανκ, ενώ ο αποκλεισμός των τροφίμων από τις βρετανικές δυνάμεις προκάλεσε νέα ανθρωπιστική κρίση. Οι Βρετανοί έδρασαν στην Αθήνα με αεροπλάνα, ρουκέτες και πολυβόλα, επιχειρούσαν αδιακρίτως με αποτέλεσμα να υπάρχουν θάνατοι αμάχων.

 

Καθοριστικές μάχες

Μάχη του Μακρυγιάννη (7–10 Δεκεμβρίου 1944).

Η πιο εμβληματική και αποφασιστική μάχη των Δεκεμβριανών. Ο ΕΛΑΣ εξαπέλυσε συντονισμένη επίθεση στο στρατόπεδο της Αστυνομίας στου Μακρυγιάννη, που αποτελούσε ισχυρό προπύργιο των κυβερνητικών δυνάμεων και τελικό σημείο άμυνας των Βρετανών στην Αθήνα. Παρά την προώθηση των δυνάμεων του ΕΛΑΣ στα πρώτα οχυρά, η μάχη έγειρε υπέρ των αμυνόμενων χάρη στην άφιξη 15 βρετανικών αρμάτων Sherman, βαρέος οπλισμού και αεροπορικής υποστήριξης, ενώ βρετανικές δυνάμεις είχαν τοποθετήσει πολυβόλα στην Ακρόπολη που έβαλαν κατά του ΕΛΑΣ.

Η αποτυχία κατάληψης του Μακρυγιάννη θεωρείται στρατηγική καμπή των Δεκεμβριανών.

 

Μάχη στο Θησείο και στο κέντρο της Αθήνας.

Οι μάχες στο Θησείο, γύρω από το Μοναστηράκι και την Πλάκα, υπήρξαν από τις σκληρότερες οδομαχίες. Ο ΕΛΑΣ αξιοποίησε τα στενά και τα υψώματα για να αποκλείσει κυβερνητικές θέσεις, ενώ οι Βρετανοί απάντησαν με επιθέσεις από τανκ, όλμους και χαμηλές διελεύσεις αεροσκαφών. Για μέρες οι γραμμές άλλαζαν συνεχώς χέρια, με σοβαρές απώλειες και για τις δύο πλευρές. Οι επιχειρήσεις στο ιστορικό κέντρο έδειξαν πόσο αιματηρή και ασφυκτική ήταν η μάχη για τον έλεγχο της πρωτεύουσας.

 

Μάχη της Καισαριανής.

Η Καισαριανή υπήρξε προπύργιο του ΕΛΑΣ και από τις τελευταίες περιοχές που αντιστάθηκαν σθεναρά στις βρετανικές επιχειρήσεις. Τα υψώματα γύρω από το Σκοπευτήριο και το φυσικό ανάγλυφο μετέτρεψαν τη συνοικία σε ισχυρό αμυντικό κόμβο. Σκληρές συγκρούσεις σημειώθηκαν ανάμεσα σε μονάδες του ΕΛΑΣ και βρετανικά τεθωρακισμένα και πυροβολικό. Η πτώση της Καισαριανής άνοιξε τον δρόμο προς τις ανατολικές συνοικίες και επιτάχυνε την τελική επικράτηση των βρετανικών δυνάμεων.

 

Επίσης σημαντικές μάχες ήταν της Καλλιθέας και του Πειραιά.

 

RAF.

Στο Κεφαλάρι ο ΕΛΑΣ με 1.000 μαχητές πραγματοποίησε επιτυχημένη επιχείρηση και κατέλαβε τα ξενοδοχεία στα οποία διέμενε το προσωπικό της RAF. Είναι η μοναδική καταγεγραμμένη περίπτωση στην οποία ολόκληρο αρχηγείο της RAF παραδόθηκε σε αντίπαλες δυνάμεις.

 

Τι άφησε πίσω του ο Δεκέμβρης

Τα Δεκεμβριανά δεν ήταν μια «στιγμιαία» σύγκρουση. Ήταν η κορύφωση μιας μακράς πολιτικής αντιπαράθεσης και προανάκρουσμα του Εμφυλίου που θα ακολουθούσε. Η στάση των Βρετανών, που επέμειναν σε στρατιωτική λύση αντί για διαπραγματεύσεις, διαμόρφωσε σε μεγάλο βαθμό την πολιτική πορεία της Ελλάδας για δεκαετίες.

 

Η 3η Δεκεμβρίου 1944 παραμένει μια από τις πιο σκοτεινές, αλλά και καθοριστικές ημερομηνίες της σύγχρονης ιστορίας μας – μια μέρα που θυμίζει πως η πάλη για δημοκρατία και αξιοπρέπεια συχνά γράφεται με βαρύ τίμημα.

::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Βιβλιογραφία

1)    ΕΑΜ, Λευκή Βίβλος: Μάης 1944 – Γενάρης 1945.

2)    Μαργαρίτης, Γιώργος. Ιστορία του Ελληνικού Εμφυλίου Πολέμου

3)    Close, David. The Origins of the Greek Civil War

4)    Σπύρος Κωτσάκης, Δεκέμβρης 1944 στην Αθήνα, Σύγχρονη Εποχή

5)    Βάσος Μαθιόπουλος, Ο Δεκέμβρης του 1944. Σουηδικά, ελβετικά και συμμαχικά διπλωματικά ντοκουμέντα, Νέα Σύνορα – Α.Α. Λιβάνη

 

 

 

 

Ρίχαρντ Ζόργκε: Yπήρξε ο σημαντικότερος και δεινότερος κατάσκοπος του 20ου αιώνα, βασικός υπεύθυνος για την ήττα των ναζί, ένας επαναστάτης κομμουνιστής.

Ο κομμουνιστής Ριχάρδος Ζόργκε, ο Λεοντόκαρδος

Ο Ρίχαρντ Ζόργκε υπήρξε ο σημαντικότερος κατάσκοπος του 20ου αιώνα, βασικός υπεύθυνος για την ήττα των ναζί, ένας επαναστάτης κομμουνιστής.

https://thepressproject.gr/o-kommounistis-richardos-sorgke-o-leontokardos/

Την Παρασκευή που μας πέρασε, οι πρέσβεις στο Τόκυο των πρώην σοβιετικών δημοκρατιών που δεν ντρέπονται για το ηρωικό παρελθόν τους, στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, επισκέφθηκαν από κοινού έναν τάφο και άφησαν εκεί στεφάνια τιμής, με την ευκαιρία των εορτασμών της 9ης Μαϊου, για την νίκη επί των ναζί. H κατάθεση έγινε στον τάφο του Ρίχαρντ Ζόργκε, του κομμουνιστή που άλλαξε την παγκόσμια Ιστορία, και κινήθηκε μες σε μια ρευστή και επικίνδυνη εποχή σαν το ψάρι μέσα στο νερό, διασφαλίζοντας την σοβιετική νίκη επί των ναζί. 

 

Αν ο Ρίχαρντ Ζόργκε ήταν δυτικός, σήμερα θα παρακολουθούσαμε ταινίες και πανάκριβες τηλεοπτικές σειρές για την συγκλονιστική ζωή και ιστορία του, τον τρόπο που έδρασε, την σημασία των πληροφοριών που συγκέντρωσε, τον άγριο θάνατό του. Δεν ήταν. Ήταν στρατιώτης και επαναστάτης. Γερμανός και Σοβιετικός. Κομμουνιστής. Δημοσιογράφος και κατάσκοπος. Οξυδερκής, αναλυτικός, διεισδυτικός, ταχύς, αποτελεσματικός. Γι’ αυτό παρέμεινε θρύλος μόνο για τους μελετητές της Ιστορίας, ένας Ήρωας της Σοβιετικής Ένωσης χωρίς όμοιό του. 

«Οι κατάσκοποι που άλλαξαν την ιστορία του πλανήτη, μετριούνται στα δάχτυλα του ενός χεριού. Ο Ρίχαρντ Ζόργκε ήταν ένας από αυτούς» Φρέντερικ Φόρσαϊθ

 

Γεννημένος στο Μπακού το 1895, γιος του Γερμανού μηχανικού Γκούσταφ, που εργαζόταν σε ορυχεία στην τότε τσαρική Ρωσία, και της Ρωσίδας συζύγου του, μεγάλωσε στο Βερολίνο, όπου μετοίκησε η οικογένεια όταν ήταν τριών ετών. Η οικογένεια των Ζόργκε ήταν βαθιά συντηρητική, ο πατέρας του ένας αυστηρός εθνικιστής οικογενειάρχης, με εννέα παιδιά, μεγαλοϊδεατιστής Γερμανός, μεγάλωσε έτσι και τα παιδιά του. Όταν ο Ρίχαρντ έφυγε για το μέτωπο, στον Α’ Παγκόσμιο, στα 18 του χρόνια, ασπαζόταν πλήρως την ιδεολογία του πατέρα του. Πολέμησε στο Δυτικό Μέτωπο, ειδε τη φρίκη του πολέμου, τραυματίστηκε σοβαρά, παρασημοφορήθηκε, και γύρισε σπίτι του άλλος άνθρωπος. Όχι γιατί τραυματίστηκε, αλλά γιατί ιδεολογικά μετακινήθηκε στο άλλο άκρο: ο εθνικισμός και ο πόλεμος ήταν εχθροί του καλού στρατιώτη Ρίχαρντ, πια. Κι ο Μαρξ, ο Ένγκελς, ο Χίλφερντιγκ βρήκαν το δρόμο για το προσκεφάλι του «πάντα πρώτου στην τάξη και με διαφορά», όπως του άρεσε να περηφανεύεται. Ακολούθησαν σπουδές Οικονομικών και η ένταξή του στο Ανεξάρτητο Σοσιαλιστικό Δημοκρατικό Κόμμα, το αποσχισθέν αριστερό κομμάτι του SPD, που σύντομα απορροφήθηκε από το Σοσιαλιστικό Κόμμα των Εργατών. Δεν του ήταν αρκετό. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του, λίγο πριν λάβει το διδακτορικό του στις πολιτικές επιστήμες, εντάχθηκε στο Κομμουνιστικό Κόμμα της Γερμανίας, ως ένα από τα πιο δυναμικά του μέλη. «Ήθελα να μην είμαι ένα απλό μέλος, ήθελα να είμαι αληθινός επαναστάτης». Κι οι σύντροφοί του θα θυμούνται πως «δεν πολυήθελε να μιλάει για την ιστορία και το Μαρξ, αλλά για το πως θα επηρεαστεί [από τις μαρξιστικές ιδέες] η σημερινή πολιτική».

 

Ήταν ωραίος άνδρας και χαρισματικός. Γοητευτικός, ικανός να παρασύρει το συνομιλητή του, τον ακροατή του. Γλωσσομαθέστατος – μιλούσε άπταιστα γερμανικά, ρώσικα, αγγλικά, γαλλικά, ιαπωνικά και καλά κινεζικά. Είχε ήδη αρχίσει να εργάζεται ως δημοσιογράφος όταν ανέλαβε την φιλοξενία της σοβιετικής αποστολής στο συνέδριο του Κόμματος, το 1924, λίγο πριν κλείσει τα 30 του χρόνια. Ήταν η μόνη δουλειά που μπορούσε να θρέψει κι εκείνον και τη σύντροφό του – όπου αλλού και αν πήγε να δουλέψει, από τα ορυχεία ως το δασκαλίκι, η μαχητική κομμουνιστική του δράση οδηγούσε στην απόλυσή του. 

 

Στο συνέδριο ήταν που στρατολογήθηκε για το διεθνές τμήμα της Κομιντέρν, και μετακόμισε, με τη σύντροφό του, στη Μόσχα. Κατά τη βρετανική και σοβιετική παράδοση, η δημοσιογραφία θα παρέμενε η δουλειά του και, παράλληλα, θα γινόταν το προκάλυμμά του: οι κατάσκοποι των δύο αυτών κρατών εκμεταλλεύονται τις ομοιότητες των δύο επαγγελμάτων και ιστορικά προτιμούν τη δημοσιογραφία ως το ασφαλέστερο προσωπείο της αληθινής τους δράσης. Περνάει στις μυστικές υπηρεσίες της Σοβιετίας το 1929. Η δράση του αλλάζει. Ο αγωνιστής κομμουνιστής γίνεται ένας απλός άνθρωπος, με χαμηλό προφίλ, που δε συζητεί καν πολιτικά, στην πρώτη του αποστολή, στη Βρετανία, την ίδια εκείνη χρονιά, όπου συγκεντρώνει στοιχεία για την επίδραση του Κομμουνιστικού Κόμματος. Κι ύστερα, επιστροφή στη Γερμανία με μία κύρια αποστολή: να δηλώσει μετανοηθείς, να γραφτεί στο ναζιστικό κόμμα και να ξεκινήσει να εργάζεται σε ναζιστικές εφημερίδες, ως δημοσιογράφος. Ο θρυλικός κατάσκοπος Ζόργκε είχε μόλις γεννηθεί. «Μέσα στο στόμα του λύκου», θα πει μια συντρόφισσά του, Γερμανίδα: έπρεπε να αλλάξει πλήρως την εικόνα του. Οι νεανικές κομμουνιστικές του περιπέτειες ήταν όλες καταγεγραμμένες.

 

«Ήταν ο Τζέημς Μποντ του Στάλιν», Λε Φιγκαρό

 

Ως ιδεολόγος ναζί, ένα προφίλ που έχτισε σχετικά εύκολα χάρη στην εμπειρία του από τον πατέρα του και τις εφηβικές του ιδέες, ταξιδεύει στην Κίνα και την Ιαπωνία. Χτίζει το πρώτο «νηπιακό» σοβιετικό κατασκοπευτικό δίκτυο στις δύο χώρες, γίνεται ένας από τους καλύτερους δημοσιογράφους σε θέματα κινεζικής και ιαπωνικής οικονομίας – το αντικείμενο των σπουδών του. Συγκεντρώνει πληροφορίες για τις κινήσεις του Τσαγκ Κάι Σεκ, κατά τη διάρκεια του κινεζικού εμφυλίου. Μία από τις πηγές του, τόσο πρόθυμες, είναι οι Γερμανοί φιλοναζί αξιωματικοί… και το 1933 αποστέλλεται στην Ιαπωνία, με στόχο να χτίσει ένα πλήρες κατασκοπευτικό δίκτυο, με το κωδικό όνομα Ράμζαϋ. «Στόχος σου είναι να υπηρετήσεις την ειρήνη. Να κάνεις ότι είναι δυνατόν ώστε η Ιαπωνία να μην επιτεθεί στην ΕΣΣΔ».

 

Η Ιαπωνία είναι ένας επικίνδυνος εχθρός για τη Σοβιετική Ένωση: με την κατάληψη της Ματζουρίας έχει πια ευρεία σύνορα με την ΕΣΣΔ, που φοβάται διπλή επίθεση, και από την δυτική Ευρώπη και από την αυτοκρατορική ιμπεριαλιστική Ιαπωνία. Οι πληροφορίες, όλο και περισσότερες και πιο ασφαλείς, λένε ότι ήδη οι Ιάπωνες στρατηγοί μελετούν την εισβολή στην σοβιετική ανατολή. Τότε είναι οι Ιάπωνες που αντιμετωπίζονται ως ο πιθανότερος εισβολέας κατά της Σοβιετίας, από τη Μόσχα. 

 

Γυρίζει για λίγο στο Βερολίνο, για να χτίσει τους δεσμούς του με το ναζιστικό κόμμα. Μαθαίνει το «Μάιν Καμπφ» απέξω, οι γνώσεις του επί της ναζιστικής ιδεολογίας εντυπωσιάζουν και τους πιο φανατικούς. Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα ανέκδοτα της περιόδου, για τη ζωή του, ήταν πως έκοψε το ποτό. Του άρεσε να πίνει, ήταν άνθρωπος της δράσης και γλεντζές, όμως με τους νέους, υψηλόβαθμους ναζί, φίλους του, υπήρχε πιθανότητα να του ξεφύγει κάτι. Έκοψε το ποτό μαχαίρι, και το «πούλησε» ως αφοσίωση στο σκοπό και το ναζιστικό κίνημα. Το μετέτρεψε σε στοιχείο που θα προκαλούσε το θαυμασμό και όχι την υποψία. «Ήταν η γενναιότερη πράξη της ζωής μου», θα αστειευόταν αργότερα. Δεν θα ξανάγγιζε ποτό μέχρι την Ιαπωνία, στην οποία ξαναβρέθηκε και με ναζιστική αποστολή: δε δούλευε μόνο για εφημερίδες και πρακτορεία πια, κυρίως για την «Φρανφούρτερ Τσάιτουνγκ», αλλά και για την θεωρητική γεωπολιτική επιθεώρηση των ναζί. Στο αποχαιρετιστήριο δείπνο, πριν φύγει για την Ιαπωνία, παρακάθεται ο ίδιος ο Γιόζεφ Γκαίμπελς, ο βασιλιάς της ναζιστικής προπαγάνδας. 

 

«Ο Σόργκε ήταν ο δεινότερος κατάσκοπος στην ανθρώπινη Ιστορία», Ιαν Φλέμινγκ

 

Φτάνει στη Γιοκοχάμα το 1933 με το ισχυρό και θεμελιωμένο προφίλ του φανατικού ναζί δημοσιογράφου, και μαζί φανατικού εχθρού του κομμουνισμού και της ΕΣΣΔ. Με αυτό το προφίλ αρχίζει να χτίζει το δίκτυο πληροφοριών, το πρώτο τέτοιο δίκτυο των σοβιετικών στην καρδιά της Ιαπωνίας. Με πρώτο και κύριο στόχο, να μάθει πόσο σοβαρά εξέταζε η Ιαπωνία εισβολή στην ρωσική Άπω Ανατολή. Το δίκτυο που χτίζει μέσα σε ένα χρόνο φτάνει μέχρι το γραφείο του τότε πρωθυπουργού της Ιαπωνίας, Φουμιμάρο Κονόε, ενώ οι πληροφορίες διασταυρώνονται και μέσω της γερμανικής πρεσβείας στο Τόκυο: ο πιστός ναζί Ρίχαρντ είναι πάντα ευπρόσδεκτος. Οι φίλα προσκείμενοι στους ναζί Ιάπωνες πολιτικοί, οι εργαζόμενοι στη γερμανική πρεσβεία στο Τόκυο, η προσωπική φιλία που καλλιεργεί με το ναζί πρέσβυ, Χέρμπερτ φον Ντίρκσεν, και το ναζί στρατιωτικό ακόλουθο, στρατηγό Οτ, του οποίου τη σύζυγο ξελογιάζει και πείθει ότι δουλεύει για το ναζιστικό κόμμα, σε μυστική αποστολή, για να έχει κανονική ροή όλων των εκθέσεων που ο Οτ στέλνει στο Βερολίνο, όλα δουλεύουν υπέρ του. Είναι μια σχέση που ακόμη και όταν θα μάθει ο Οτ, θα την αντιμετωπίσει ως κάτι λογικό: τόσο ωραίος, ευφυής, χαρισματικός… ποια γυναίκα θα του αντισταθεί; Είναι ο Οτ που του δίνει το παρατσούκλι «ακαταμάχητος» («Richard der Unwiderstehliche»). Είναι ο Οτ που τον θεωρεί τόσο πολύτιμη πηγή για τους ναζί, που παραβλέπει «μικροπράγματα» όπως η σχέση του Ζόργκε με τη γυναίκα του. Ακόμη και όταν ο Οτ αναλαμβάνει τη Γερμανική πρεσβεία στο Τόκυο, η σχέση συνεχίζεται, και γίνεται ακόμη πιο στενή: ουσιαστικά, ο Ζόργκε είναι ο σύμβουλος του Οτ και, πολλές φορές, γράφει εκείνος τις εκθέσεις που υπογράφει και στέλνει στο Βερολίνο ο νέος πρέσβυς.

 

Παράλληλα, ο Ρίχαρντ ζει τη ζωή του δημοσιογράφου – πλέυ μπόυ: γυναίκες, ποτά, ξενύχτια, βόλτες με τη μοτοσυκλέτα. Το μόνο που δεν σου περνά από το νου, θα πουν όσοι τον γνώρισαν και έπεσαν θύματά του, είναι πως έχεις απέναντί σου έναν κατάσκοπο… 

 

Το 1935 είναι πια ικανός να ενημερώσει με ασφάλεια τη Μόσχα ότι οι Ιάπωνες δεν σχεδιάζουν να επιτεθούν στην ΕΣΣΔ. Η Ιαπωνία ετοιμάζεται να εισβάλλει στην Κίνα, ενημερώνει. Η Σιβηρία είναι ασφαλής. Τις ίδιες πληροφορίες, το ίδιο συμπέρασμα, θα συνεχίσει να στέλνει μέχρι και το 1938, όταν έρχονται από τη Δύση οι πληροφορίες ότι η Γερμανία σχεδιάζει, για τον επόμενο χρόνο, εισβολή στην Πολωνία. Η Μόσχα θεωρεί λάθος τα συμπεράσματά του, ουσιαστικά τον αγνοεί, κάποτε του τραβάει και το αυτί. Όταν το 1939 ξεκινούν συγκρούσεις στα σοβιετο- ιαπωνικά σύνορα, κι εκείνος διαβεβαιώνει ότι, παρ’ όλα αυτά, οι Ιάπωνες δεν σκοπεύουν να κλιμακώσουν, η Μόσχα τον κατηγορεί για ανίκανο να συγκεντρώσει σοβαρές πληροφορίες. Η σύγκριση μεταξύ των κινδύνων που υπόκειτο ο πιστός κομμουνιστής, ο οποίος έπαιζε με τόση επιτυχία το ναζί, και της αντιμετώπισης που είχαν οι πληροφορίες του είναι εξοργιστική. Όμως, οι καλές σχέσεις του Ζόργκε με το Μπουχάριν και οι «τροτσκιστικές» τάσεις του ήταν ο λόγος που ο Στάλιν τον θεωρούσε πάντα αντίπαλό του. Δυτικοί σχολιαστές έχουν γράψει πως «ο Στάλιν δεν άξιζε έναν Ζόργκε»: ξεχνούν πως ο Ζόργκε, όσο κι αν οι ίδιοι τον ονομάζουν έτσι, δεν ήταν κατάσκοπος του Στάλιν, αλλά υπηρέτης του κομμουνισμού. 

 

«Με τους Μποντ και τους Σμάιλυ, σα να ξεχάσαμε τον μεγαλύτερο κατάσκοπο του 20ου αιώνα, το Ζόργκε του Στάλιν, που άλλαξε την Ιστορία», Καρλ Μπερστίν

 

Δεν πτοείται. Συνεχίζει τη δουλειά του. Τέλη του 1940 μαθαίνει και αρχές του 1941 επιβεβαιώνει τις προετοιμασίες της Επιχείρησης Μπαρμπαρόσα. Ενημερώνει αμέσως τη Μόσχα, δίνει και πιθανή ημερομηνία – από την αρχή, έπεσε ελάχιστα έξω: «Το Βερολίνο ενημέρωσε τον Οτ πως η γερμανική εισβολή θα γίνει τέλη Ιουνίου. Ο Οτ είναι 95% βέβαιος ότι θα επιτεθούν». Και λίγο αργότερα, «περιμένετε την επίθεση στις 15 Ιουνίου». Στις 15 Ιουνίου, με νέο μήνυμα, ενημέρωνε: «Η επίθεση θα ξεκινήσει 22 Ιουνίου». Στις 20 Ιουνίου του 1941, δύο μόλις μέρες πριν όντως ξεκινήσει η Επιχείρηση Μπαρμπαρόσα ενημέρωνε πως «ο Οτ υποστηρίζει πως η σύγκρουση Γερμανίας και ΕΣΣΔ είναι αναπόφευκτη» και πως ήδη οι Ιάπωνες στρατιωτικοί «μελετούσαν την αντίδρασή τους» μετά την εισβολή. Οι πληροφορίες φτάνουν στο Στάλιν που τις θεωρεί «βλακείες» που έρχονταν από «αυτό το μπάσταρδο που κατοικοεδρεύει σε γιαπωνέζικα μπουρδέλα». 

 

Δεν πτοείται, συνεχίζει να ενημερώνει – ο Ρίχαρντ δε δουλεύει για το Στάλιν, δουλεύει για την επανάσταση. Στέλνει νέες πληροφορίες που δείχνουν ότι οι Ιάπωνες δεν θα επιτεθούν στην ΕΣΣΔ αλλά στην Ινδοκίνα. Με την έναρξη της γερμανικής εισβολής, στέλνει πληροφορίες για τις πιέσεις που ασκούν οι Γερμανοί στους Ιάπωνες, να ανοίξουν το μέτωπο της Σιβηρίας. Η Ιαπωνική πλευρά το εξετάζει αλλά «όχι για φέτος». Φέτος, το δεύτερο μισό του 1941, «εξετάζει τον πόλεμο με τις ΗΠΑ και τη Βρετανική Αυτοκρατορία». Δύο μήνες πριν το Περλ Χάρμπορ, άλλωστε, έχει ήδη ενημερώσει την ΕΣΣΔ ότι επίκειται και αυτή η επίθεση. Η Ιαπωνία «δεν πρόκειται να επιτεθεί στην ΕΣΣΔ αν οι Γερμανοί δεν πάρουν τη Μόσχα» ή «κάποια πόλη στο Βόλγα». 

 

Τώρα πια, μετά την εκδήλωση της ναζιστικής, γερμανικής εισβολής, οι πληροφορίες του θεωρούνται απολύτως ασφαλείς. Με τη βεβαιότητα ότι οι Ιάπωνες δεν θα επιτεθούν, ο Κόκκινος Στρατός μπορεί με ασφάλεια να μεταφέρει δυνάμεις από τη Σιβηρία και τη σοβιετική Άπω Ανατολή, στο Δυτικό Μέτωπο, όπου συμμετέχουν στη Μάχη της Μόσχας, την πρώτη σημαντική ήττα των ναζί στον Β΄ Παγκόσμιο. 

 

«Σε όλη μου τη ζωή δεν συνάντησα κανέναν άλλον τόσο σπουδαίο άνθρωπο», Μιτσουσάντα Γιοσικάουα, εισαγγελέας στη δίκη του Ζόργκε

 

Η δράση του είναι τέτοια, τόσο αποτελεσματική, που, μετά τον πρώτο χρόνο του πολέμου, Γερμανοί και Ιάπωνες αρχίζουν να αναζητούν την μυστηριώδη πηγή των πληροφοριών που λαμβάνει η Μόσχα. Τέλη του 1941, αφού κάποια μηνύματά του γίνουν αντιληπτά και καταγραφούν, αρχίζουν να τον παρακολουθούν. Οι Γερμανοί καταλήγουν ότι είναι ένας κανονικός ναζί δημοσιογράφος, δεν είναι αυτός η πηγή των πληροφοριών που ρέουν προς την ΕΣΣΔ. Όχι όμως και οι Ιάπωνες, που κατορθώνουν να «σπάσουν» το δίκτυό του, και μέσω ανακρίσεων να φτάσουν σε αυτόν. Ειρωνεία της τύχης: χρησιμοποιούν, για να τον αποκαλύψουν, μια γυναίκα κατάσκοπο, που «ρίχνουν» δίπλα του.

 

Συλλαμβάνεται στις 18 Οκτωβρίου του 1941 στο Τόκυο. Όταν ο Οτ θα ενημερωθεί για τη σύλληψη, γίνεται έξαλλος, που ενοχλούν τον φίλο του οι «υστερικοί Ιάπωνες».  Όμως οι πληροφορίες που συγκεντρώνουν οι Ιάπωνες είναι καταλυτικές. Ο Ζόργκε βασανίζεται ολόκληρα μερόνυχτα, και στο τέλος ομολογεί, υπό τον όρο ότι καμία από τις συζύγους των μελών του δικτύου του δε θα διωχθεί. 

 

Στις 7 Νοεμβρίου του 1944, στις 10:20 το πρωί, τοπική ώρα, εκτελέστηκε, δι’ απαγχονισμού, στο προαύλιο της φυλακής Σούγκαμο όπου εκρατείτο. Η ΕΣΣΔ παραδέχθηκε το ρόλο του επίσημα το 1964, όταν και του αποδόθηκε ο τίτλος του Ήρωα της Σοβιετικής Ένωσης. 

 

Τάσος Λειβαδίτης: «Πρόκειται για έναν από τους μεγαλύτερους ποιητές της γενιάς του και έναν από τους σπουδαιότερους της ελληνικής λογοτεχνίας»

 

"Ολόκληρη η ζωή μου δεν ήταν παρά η ανάμνηση ενός ονείρου μέσα σε ένα άλλο όνειρο. Θυμάμαι παιδί που έγραψα κάποτε τον πρώτο στίχο μου. Από τότε ξέρω ότι δε θα πεθάνω ποτέ, αλλά θα πεθαίνω κάθε μέρα".

Τάσος Λειβαδίτης.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::

 Σαν σήμερα στις 30 Οκτωβρίου του 1988, πέρασε στην Αθανασία, ο μεγάλος Έλληνας ποιητής Τάσος Λειβαδίτης. Πρόκειται για έναν από τους μεγαλύτερους ποιητές της γενιάς του και έναν από τους σπουδαιότερους της ελληνικής λογοτεχνίας.

Tο 1940 εγγράφεται στη Νομική Σχολή του Πανεπιστήμιου της Αθήνας. Δεν θα τελειώσει όμως ποτέ, καθώς τον κερδίζει η Αντίσταση, οργανώνεται στην EΠON. Στην καρδιά της Κατοχής το 1943, χάνει τον πατέρα του, ενώ αργότερα, όντας στην Μακρόνησο (1951), χάνει και τη μητέρα του. Tο 1946 παντρεύεται τη Mαρία, δευτερότοκη κόρη του Γεωργίου Στούπα και της Αλεξάνδρας Λογοθέτη. Tου στάθηκε στήριγμα όχι μόνο στα σκληρά χρόνια της εξορίας του ποιητή, συντηρώντας και την μητέρα του αλλά και φύλακας – άγγελος σε όλη του τη ζωή. Την ίδια χρονιά κάνει και την πρώτη του λογοτεχνική εμφάνιση δημοσιεύοντας το ποίημα «Tο τραγούδι του Χατζηδημήτρη» στο περιοδικό «Ελεύθερα Γράμματα» του Δημήτρη Φωτιάδη.

Ο Λειβαδίτης ήταν μια πολιτική οντότητα, όπου μέσα σε μια ιδιαίτερα τεταμένη περίοδο για τη χώρα, έδρασε με στόχο την ελευθέρια, την αγάπη και την αξιοπρέπεια για τον άνθρωπο. Ανέπτυξε έντονη πολιτική δραστηριότητα στο χώρο της αριστεράς με συνέπεια να εξοριστεί από το 1945 έως το 1951.

Με τη λήξη των Δεκεμβριανών συλλαμβάνεται και φυλακίζεται. Μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας (1945) αφήνεται ελεύθερος. Τον Ιούνιο του 1948 συλλαμβάνεται και εξορίζεται στο Μούδρο.

Το 1949 μεταφέρεται στη Μακρόνησο.

Επειδή δεν υπέγραψε δήλωση μετάνοιας μεταφέρεται στον Άι Στράτη κι από κει στις φυλακές Χατζηκώστα στην Αθήνα, απ’ όπου αφέθηκε ελεύθερος το 1951.

Το ποίημα «Φυσάει στα σταυροδρόμια του κόσμου» θεωρήθηκε «κήρυγμα ανατρεπτικό» και κατασχέθηκε.

Το 1955 ο ποιητής δικάζεται στο Πενταμελές Εφετείο για το συγκεκριμένο έργο του. Πλήθος κόσμου και ανάμεσά τους πολλές προσωπικότητες των γραμμάτων θα παρακολουθήσουν αυτή τη πνευματική δίκη όπου ο ποιητής θα μετατρέψει το εδώλιο σε βήμα και θα διατυπώσει την ουσία και τον σκοπό της τέχνης του. Θα συγκινήσει όχι μόνο το ακροατήριο αλλά και τους δικαστές που τελικά θα τον αθωώσουν πανηγυρικά.

Στα χρόνια της δικτατορίας, ο Λειβαδίτης βυθίζεται στη σιωπή και μένει άνεργος.

Έτσι κατέληξε να γράφει σε ένα νεανικό λαϊκό περιοδικό της εποχής, το Φαντάζιο, μαζί με πολλούς ακόμα διωγμένους αριστερούς, από τον κριτικό κινηματογράφου Γιάννη Μπακογιαννόπουλο μέχρι τον συγγραφέα του Λοιμού, τον Αντρέα Φραγκιά, και τον Αλέξανδρο Κοτζιά που εκείνο το διάστημα ήταν στη φυλακή.

Με το ψευδώνυμο Ρόκκος, ο Λειβαδίτης δούλεψε μια σειρά από βιογραφίες λογοτεχνών και ακόμα μια σειρά από περιλήψεις, σε μορφή εκτενών διηγημάτων, μεγάλων έργων της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

Ειδικά η δεύτερη σειρά είναι υποδειγματική ως προς τη γραφή της και τον τρόπο απόδοσης του πνεύματος των έργων που πραγματεύεται.

Tο 1972, εκδίδει το βιβλίο «Νυχτερινός Επισκέπτης, που οι κριτικοί το θεωρούν έναρξη της β’ φάσης του έργου του. Παράλληλα αποστασιοποιείται από την πολιτική δράση και κάνει μια βαθιά στροφή ενδοσκόπησης, αναδεικνύοντας το μεγάλο φιλοσοφικό βάθος του έργου του, ακολουθώντας έναν μοναχικό δύσβατο και πρωτοποριακό δρόμο στην μεγάλη του τέχνη.

Η λογοτεχνική του πορεία μπορεί να διαιρεθεί σε 3 φάσεις. Την «επαναστατική», την «συμβολική-αλληγορική» και την «υπαρξιακή».

Στίχοι του μελοποιήθηκαν από τον Μίκη Θεοδωράκη, στο δίσκο «Πολιτεία» (1961),
1) «Της εξορίας» (1976),
2) «Πολιτεία Γ’ (1976), 
3)  «Τα Λυρικά» (1977),
4) «Λειτουργία Νο2: Για τα παιδιά που σκοτώνονται στον πόλεμο» (1987), 
5) Με τον Μάνο Λοΐζο στο δίσκο «Για μια μέρα ζωής» (1980), 
6) Με τον Γιώργο Τσαγκάρη στο δίσκο «Φυσάει» (1993) με ερμηνευτή τον Βασίλη Παπακωνσταντίνου και τη συμμετοχή του ηθοποιού Γιώργου Μιχαλακόπουλου,
7) Με τον Μιχάλη Γρηγορίου στο δίσκο «Σκοτεινή πράξη, ένα Ορατόριο σε ποίηση Τάσου Λειβαδίτη» (1997) 
8) Και με το συγκρότημα Όναρ στο δίσκο «Αλαντίν, τελειώσαν οι ευχές σου» (2003).

Συνυπέγραψε ακόμη με τον Κώστα Κοτζιά τα σενάρια των ελληνικών ταινιών
1) «Ο θρίαμβος» και 
2) «Συνοικία το όνειρο» σε σκηνοθεσία του Αλέκου Αλεξανδράκη.

Τα ποιήματά του μεταφράστηκαν στα Ρωσικά, Σερβικά, Ουγγρικά, Σουηδικά, Ιταλικά, Γαλλικά, Αλβανικά, Βουλγαρικά, Κινέζικα και Αγγλικά.

Τιμήθηκε
1) Με το πρώτο βραβείο ποίησης στο Παγκόσμιο Φεστιβάλ Νεολαίας στη Βαρσοβία (1953 
2) για τη συλλογή του «Φυσάει στα σταυροδρόμια του κόσμου»),
3) Με  το πρώτο βραβείο ποίησης του Δήμου Αθηναίων (1957 
4) Για τη συλλογή του «Συμφωνία αριθμός 1»), 
5) Με το Β΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1976 
6)  Για τη συλλογή «Βιολί για μονόχειρα»), 
7) Με το Α΄ Κρατικό Βραβείο Ποίησης (1979 
8)  Για το «Εγχειρίδιο ευθανασίας»)

Υπήρξε ιδρυτικό μέλος της «Εταιρείας Συγγραφέων».

Έγραψε επίσης κι ένα μικρό τόμο με τίτλο: «Έλληνες ποιητές», ο οποίος αναφέρεται στις συλλογές που εκδόθηκαν την περίοδο 1978-1981, και αποτελεί μια απογραφή 74 ποιητικών συλλογών.

Ο Τάσος Λειβαδίτης ήταν σίγουρα ένας ποιητής που πάλλονταν με την εποχή του. Τα ποιήματα του δημιουργούν στον αναγνώστη την εικόνα και το όνειρο του ανεκπλήρωτου έρωτα και της ανθρώπινης γαλήνης.

Η αντίσταση του ήταν και υπαρξιακή και πνευματική.
Η λογοτεχνική κληρονομιά που άφησε είναι διαχρονική ακόμα και σήμερα καθώς η ειρήνη που ζητά, ο έρωτας που αναζητά, η αγάπη που προσδοκάει και η επανάσταση που υψώνει είναι στοιχεία, τα οποία στις μέρες μας είναι πιο ουτοπικά από ποτέ.

Αποτελεί τον αγαπημένο μου ποιητή.

Τον ποιητή που με εκφράζει και μου δημιουργεί συναισθήματα αγάπης, λύπης, αισιοδοξίας και απαισιοδοξίας, αντίδρασης και ακινησίας.
Η πραγματική επανάσταση είναι μέσα μας και το κλειδί του καθενός για να απελευθερωθεί από τα δεσμά, βρίσκεται στην τσέπη του.

*Τον Οκτώβριο του 1988 ο ποιητής εισάγεται στο Γενικό Κρατικό Νοσοκομείο και υποβάλλεται σε δύο αλλεπάλληλες εγχειρήσεις για ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής, διάρκειας 5 ωρών η καθεμία, που όμως δεν μπόρεσαν να αποτρέψουν το μοιραίο.

Ο Τάσος Λειβαδίτης πέθανε στην Αθήνα 30 Οκτωβρίου 1988.
Μετά το θάνατό του εκδόθηκαν χειρόγραφα ανέκδοτα ποιήματά του με τον τίτλο: «Χειρόγραφα του Φθινοπώρου».
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
δεν θα πάψεις ούτε στιγμή ν΄αγωνίζεσαι
για την ειρήνη και για το δίκαιο.
Θα βγείς στους δρόμους, θα φωνάξεις,
τα χείλια σου θαματώσουν απ΄τις φωνές
το πρόσωπό σου θα ματώσει από τις σφαίρες – μα ούτε βήμα πίσω.
Κάθε κραυγή σου μια πετριά στα τζάμια των πολεμοκάπηλων.
Κάθε χειρονομία σου σα να γκρεμίζει την αδικία.
Και πρόσεξε: μη ξεχαστείς ούτε στιγμή.
Έτσι λίγο να θυμηθείς τα παιδικά σου χρόνια
αφήνεις χιλιάδες παιδιά να κομματιάζονται
την ώρα που παίζουν ανύποπτα στις πολιτείες
μια στιγμή αν κοιτάξεις το ηλιοβασίλεμα
αύριο οι άνθρωποι θα χάνονται στη νύχτα του πολέμου
έτσι και σταματήσεις μια στιγμή να ονειρευτείς
εκατομμύρια ανθρώπινα όνειρα
θα γίνουν στάχτη κάτω από τις οβίδες.

Δεν έχεις καιρό
δεν έχεις καιρό για τον εαυτό σου
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.

Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί ν’ αφήσεις τη μάνα σου,
την αγαπημένη ή το παιδί σου.
Δε θα διστάσεις.
Θ’ απαρνηθείς τη λάμπα σου και το ψωμί σου
Θ’ απαρνηθείς τη βραδινή ξεκούραση στο σπιτικό κατώφλι
για τον τραχύ δρόμο που πάει στο αύριο.
Μπροστά σε τίποτα δε θα δειλιάσεις
κι ούτε θα φοβηθείς.
Το ξέρω, είναι όμορφο ν’ ακούς μια φυσαρμόνικα το βράδυ,
να κοιτάς έν’ άστρο, να ονειρεύεσαι
είναι όμορφο σκυμμένος πάνω απ’ το κόκκινο στόμα της αγάπης σου.
Να την ακούς να σου λέει τα όνειρα της για το μέλλον.
Μα εσύ πρέπει να τ’ αποχαιρετήσεις όλ’ αυτά και να ξεκινήσεις
γιατί εσύ είσαι υπεύθυνος για όλες τις φυσαρμόνικες του κόσμου,
για όλα τ’ άστρα, για όλες τις λάμπες και για όλα τα όνειρα
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
………………………
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
μπορεί να χρειαστεί να σε κλείσουν φυλακή
για είκοσι ή και περισσότερα χρόνια
μα εσύ και μες στη φυλακή
θα θυμάσαι πάντοτε την άνοιξη,
τη μάνα σου και τον κόσμο.
Εσύ και μες απ’ το τετραγωνικό μέτρο του κελιού σου
θα συνεχίσεις τον δρόμο σου πάνω στη γη.
Κι΄ όταν μες στην απέραντη σιωπή, τη νύχτα
θα χτυπάς τον τοίχο του κελιού σου με το δάχτυλο
απ’ τ’ άλλο μέρος του τοίχου θα σου απαντάει η Ισπανία.
Εσύ, κι ας βλέπεις να περνάν τα χρόνια σου
και ν’ ασπρίζουν τα μαλλιά σου δεn θα γερνάς.
Εσύ και μες στη φυλακή κάθε πρωί θα ξημερώνεσαι πιο νέος
Αφού όλο και νέοι αγώνες θ΄ αρχίζουνε στον κόσμο
αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
……………………..
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος
θα πρέπει να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό.
Αποβραδίς στην απομόνωση θα γράψεις
ένα μεγάλο τρυφερό γράμμα στη μάνα σου
Θα γράψεις στον τοίχο την ημερομηνία, τ’ αρχικά
του ονόματ;oς σου και μια λέξη: Ειρήνη
σα να 'γραφες όλη την ιστορία της ζωής σου.
Να μπορείς να πεθάνεις ένα οποιοδήποτε πρωινό
να μπορείς να σταθείς μπροστά στα έξη ντουφέκια
σα να στεκόσουνα μπροστά σ’ ολάκαιρο το μέλλον.
Να μπορείς, απάνω απ΄ την ομοβροντία που σε σκοτώνει
εσύ ν’ ακούς τα εκατομμύρια των απλών ανθρώπων που
τραγουδώντας πολεμάνε για την ειρήνη.
Αν θέλεις να λέγεσαι άνθρωπος.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::
 
"Έρωτας" (απόσπασμα).

Όλη τη νύχτα πάλεψαν απεγνωσμένα να σωθούν απ’ τον εαυτό τους,
δαγκώθηκαν, στα νύχια τους μείναν κομμάτια δέρμα, γδαρθήκανε
σαν δυο ανυπεράσπιστοι εχθροί, σε μια στιγμή, αλλόφρονες, ματωμένοι,
βγάλανε μια κραυγή σα ναυαγοί, που, λίγο πριν ξεψυχήσουν, 
θαρρούν πως βλέπουν φώτα, κάπου μακριά.
Κι όταν ξημέρωσε, τα σώματά τους σα δυο μεγάλα ψαροκόκαλα
ξεβρασμένα στην όχθη ενός καινούργιου μάταιου πρωινού.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Μάταιες Αποφάσεις.

Κάθομαι μερικές φορές και σκέφτομαι:
να μπορούσα, λέει, να ξαναγυρίσω στο παρελθόν
να τακτοποιήσω μερικά πράγματα,
ν’ αποτελειώσω κάποια άλλα.
Όμως τί σημασία θα ’χε;
Είμαι κουρασμένος από τόσους χωρισμούς,
τόσα πρωινά, τόσα απογεύματα.
::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::: 

Μη χάνεις το θάρρος σου.

Μη χάνεις το θάρρος σου, εμείς πάντα το ξέραμε
πως δε χωράει μέσα στους τέσσερις τοίχους
το μεγάλο μας όνειρο.

Εμάς τα σπίτια μας είναι όλοι οι δρόμοι
που στα σπλάχνα τους κοιμούνται
τόσοι σκοτωμένοι.

Θα θυμάμαι πάντοτε τα φιλιά σου
που κελαηδούσαν σαν πουλιά
θα θυμάμαι τα μάτια σου φλογερά και μεγάλα
σαν δυο νύχτες έρωτα μέσα στον άγριο πόλεμο.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Σε περιμένω παντού.

Κι αν έρθει κάποτε η στιγμή να χωριστούμε, αγάπη μου,
μη χάσεις το θάρρος σου.
Η πιο μεγάλη αρετή του ανθρώπου, είναι να ‘χει καρδιά.
Μα η πιο μεγάλη ακόμα, είναι όταν χρειάζεται
να παραμερίσει την καρδιά του.

Την αγάπη μας αύριο, θα τη διαβάζουν τα παιδιά στα
σχολικά βιβλία, πλάι στα ονόματα των άστρων και τα
καθήκοντα των συντρόφων.
Αν μου χάριζαν όλη την αιωνιότητα χωρίς εσένα,
θα προτιμούσα μια μικρή στιγμή πλάι σου.

Θα θυμάμαι πάντα τα μάτια σου, φλογερά και μεγάλα,
σα δυο νύχτες έρωτα, μες στον εμφύλιο πόλεμο.

Α! ναι, ξέχασα να σου πω, πως τα στάχυα είναι χρυσά κι
απέραντα, γιατί σ’ αγαπώ.

Κλείσε το σπίτι. Δώσε σε μια γειτόνισσα το κλειδί
και προχώρα. Εκεί που οι φαμίλιες μοιράζονται
ένα ψωμί στα οκτώ, εκεί που κατρακυλάει
ο μεγάλος ίσκιος των ντουφεκισμένων.
Σ’ όποιο μέρος της γης, σ’ όποια ώρα,
εκεί που πολεμάνε και πεθαίνουν οι άνθρωποι
για ένα καινούργιο κόσμο… εκεί θα σε περιμένω, αγάπη μου!
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Βιολί για μονόχειρα.

…ακόμα κι η ζωή μου αποχτά σημασία
όταν τη διηγούμαι σε κάποιον…
…ή ο παιδικός μας φίλος, που καθισμένοι στο πεζούλι τα βράδια
μοιράζαμε τον κόσμο – αλλά εγώ τον έκλεβα.
…έτσι δεν μπόρεσα ν” αποτελειώσω καμιά ηλικία…
…σαν ένα παιδί που το αθώωσαν για να μην έχει τίποτα δικό του…
…ώ έρημοι δρόμοι, που μπορείς όλα να τους τα πείς, χωρίς να τ” ακούσουν…
…το πιο θανάσιμο αμάρτημα είναι να μήν αγαπάς τον εαυτό σου…
… ακριβώς όπως ένας άνθρωπος, ίσως, μπορεί να παίξει και μ” ένα χέρι βιολί, 
όταν με τ” άλλο πρέπει να κρατήσει τη ζωή του…
… και το πρωί θα πρέπει να ξαναντυθείς, μόνο και μόνο για να πονέσεις.
::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::: 

"Συμφωνία αριθμός 1" (απόσπασμα).

Και σμίγουν και χωρίζουν οι άνθρωποι
και δεν παίρνει τίποτα ο ένας απ’ τον άλλον.
Γιατί ο έρωτας είναι ο πιο δύσκολος δρόμος να γνωριστούν.
Γιατί οι άνθρωποι, σύντροφε, ζουν από τη στιγμή που βρίσκουν
μια θέση στη ζωή των άλλων.
Και τότε κατάλαβες γιατί οι απελπισμένοι
γίνονται οι πιο καλοί επαναστάτες.
Και μένουμε ανυπεράσπιστοι ξαφνικά,
σαν ένα νικητή μπροστά στο θάνατο
ή έναν νικημένο αντίκρυ στην αιωνιότητα.
::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::: 

Αυτό το αστέρι είναι για όλους μας (απόσπασμα).

Ναι, αγαπημένη μου.
Πολύ πριν να σε συναντήσω εγώ σε περίμενα.
Πάντοτε σε περίμενα.
Αλήθεια εκείνη η άνοιξη, εκείνο το πρωινό, 
εκείνη η απλή κάμαρα της ευτυχίας,
αυτό το σώμα σου που κράταγα πρώτη φορά γυμνό,
αυτά τα δάκρυα που δεν μπόρεσα στο τέλος να κρατήσω
πόσο σου πήγαιναν.

Α, θάθελα να φιλήσω τα χέρια του πατέρα σου,
της μητέρας σου τα γόνατα που σε γέννησαν
για μένα να φιλήσω όλες τις καρέκλες που
ακούμπησες περνώντας με το φόρεμά σου,
να κρύψω σαν φυλακτό στον κόρφο μου
ένα μικρό κομμάτι απ’ το σεντόνι που κοιμήθηκες.
Θα μπορούσα ακόμα και να χαμογελάσω στον άντρα
που σ’ έχει δει γυμνή πριν από μένα, να του χαμογελάσω,
που του δόθηκε μια τόση ατέλειωτη ευτυχία.

Γιατί εγώ, αγαπημένη μου, 
σου χρωστάω κάτι πιο πολύ απ’ τον έρωτα,
εγώ σου χρωστάω το τραγούδι και την ελπίδα, 
τα δάκρυα και πάλι την ελπίδα.
Στην πιο μικρή στιγμή μαζί σου, έζησα όλη τη ζωή.
::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::: 

Ανάσταση.

"Δε σ’ ακολουθώ πια" φώναξα,
μα εκείνος μ’ έσπρωξε,
το αμάξι κατρακύλησε μες στη νύχτα,
πού πηγαίναμε; στις γωνιές, με μεγάλα κάτωχρα πρόσωπα,
στέκανε οι Σιωπηλοί, μόλις προφταίναμε να παραμερίσουμε
για να μη μας γκρεμίσουν,
…κι οι οργανοπαίχτες που ακολουθούσαν, μισομεθυσμένοι,
με την ψυχή τους απροστάτευτη απ’ τη βροχή, 
φορούσαν κάτι σταχτιά, στραπατσαρισμένα καπέλα, 
απ’ αυτά που βρίσκονται στον ουρανό, 
μαζί με τα παιδιά και τους σαστισμένους,

…κι αυτό το κάθαρμα ο αμαξάς προσπαθούσε 
να κρύψει μ’ ένα σάλι το βρόμικο μούτρο του, 
ενώ εγώ ήξερα πως ήταν εκείνος ο αλήτης, 
που μια νύχτα αρνήθηκα να πιω ένα ποτήρι μαζί του,

…έπρεπε να ξεφύγω, 
γλίστρησα κρυφά και νοίκιασα ένα δωμάτιο 
σ’ ένα απόμερο ξενοδοχείο, μα όπως εκείνη τη νύχτα με μαστίγωνε 
η πόρνη, κι άκουγα τη θεία εκμυστήρευση, ήρθε και γονάτισε δίπλα μου,

…τότε τον ακολούθησα, 
κι όπως βαδίζαμε, είδαμε άυπνο και χλωμό τον Σίμωνα τον Κυρηναίο, 
«πλαγιάζω στον τάφο και τρέμω, πως κάθε τόσο θα με ξανασηκώσουν» 
είπε λυπημένος,
…γιατί αν χρειάζονταν κάποιον να βοηθήσει για το σταυρό, 
πάλι αυτόν θα συναντούσαν στο δρόμο.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

Σε παλιό στυλ.

Οι εραστές είναι ακριβά, ένδοξα κύπελλα, όπου ο ένας πίνει τον άλλον.
Το πρωί πηγαίνουν σε ολοπόρφυρους, βασιλικούς δρόμους
και το βράδυ πλαγιάζουν σε κρεβάτια κι από θρύλους πιο βαθειά.
Κι αν καμιά φορά τους δεις να παραπατάνε
ή να παίρνουν μονοπάτια άγνωστα και μυθικά - μην ξαφνιαστείς,
γιατί οι εραστές είναι τυφλοί, με τα ωχρά τους βλέφαρα κλειστά
ο ένας απ’ τη λάμψη του άλλου.

Οι εραστές δε βλέπουν, μόνο αγγίζονται,
μα οι ρόγες των δακτύλων τους είναι τα ίδια τα πελώρια,
τα πάντα έκπληκτα, μάτια του Θεού.
:::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::::

 

Ουκρανία: Τα ντοκουμέντα που έκαναν τον γύρο του κόσμου και «αφηγούνται» μια σκληρή αλήθεια

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Εικόνες από έναν ανομολόγητο πόλεμο. Τα αιματηρά γεγονότα στην Ουκρανία και η αρχή ενός τέλους.

https://www.in.gr/2025/10/24/world/oukrania-ta-ntokoumenta-pou-ekanan-ton-gyro-tou-kosmou-kai-afigountai-mia-skliri-alitheia/

Είναι η νυν σύρραξη στην Ουκρανία η χρονική επέκταση ενός πολέμου που ξεκίνησε το 2014; Είναι υπαρκτή η ναζιστικοποίηση της χώρας ή ο Πούτιν ζητεί αναίτια της αποναζιστικοποίησή της;

 

Ας δούμε τι έλεγε η ίδια η Δύση το 2014, όταν δεν αντιλαμβανόταν ότι αυτό που περιέγραφε ήταν ένας κανονικός πόλεμος – με συγκεκριμένο θύτη και συγκεκριμένα θύματα.

 

Εκείνη την εποχή, τα δυτικά ρεπορτάζ, όπως αυτό που ακολουθεί, περιέγραφαν φρικιαστικά εγκλήματα – την αρχή μιας εθνοκάθαρσης που διεπράττετο με σφαγές. Παράλληλα, κατήγγελλαν τη Δύση για υποκρισία.

«Μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της ανθρώπινης ιστορίας»

 

«Το Παλάτι των Συνδικάτων στην Οδησσό καίγεται σαν λαμπάδα. Οι φλόγες και ο καπνός αναγκάζουν κάποιους από τους ρωσόφωνους να πέσουν στο κενό. Τα ουρλιαχτά τους σταματούν απότομα όταν τσακίζονται στο πεζοδρόμιο. Οι τυχεροί σκοτώνονται αμέσως, οι άτυχοι εκτελούν κάποιους ακροδεξιούς.

 

Οι Νεοναζί τους αποτελειώνουν με μια σφαίρα ή τους τσακίζουν το κεφάλι με τα ρόπαλα. Τα ανθρωποειδή έχουν πάρει θέση μπροστά από το κτήριο για να υποδεχθούν όσους προσπαθήσουν να το εγκαταλείψουν. Οι κακόμοιροι που πέφτουν από τον ουρανό, είναι το καλύτερο δώρο για τα κτήνη.

 

Τσακισμένοι, και χωρίς να μπορούν να προβάλουν αντίσταση, κείτονται ανυπεράσπιστοι μπροστά τους και γίνονται εύκολη λεία. Τους σκοτώνουν – φρικιαστικές εικόνες, που προσβάλουν το ανθρώπινο είδος.

 

Όλα ξεκίνησαν από τη πλατεία μπροστά στο κτήριο. Οι Ουκρανοί εθνικιστές, ανάμεσα τους και οπλισμένα μέλη του Δεξιού Τομέα, επιτίθενται και καίνε τις σκηνές των φιλορώσων. Σύντομα η πλατεία κατακλύζεται από μαύρους καπνούς και φλόγες.

 

Οι κυνηγημένοι βρίσκουν καταφύγιο στο Παλάτι των Συνδικάτων. Οι Νεοναζί βομβαρδίζουν το κτήριο με μολότοφ και μέσα σε λίγα λεπτά γίνεται παρανάλωμα του πυρός. Η συνέχεια είναι η γνωστή: μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της ανθρώπινης ιστορίας.

 

Οι μεγάλοι ηγέτες του πλανήτη εξακολουθούν να αναλώνονται σε ανούσιες τηλεφωνικές συνδιαλέξεις και κούφιες ανακοινώσεις. Η υποκρισία σε όλη της το μεγαλείο», ανέφερε, επί παραδείγματι, ο ANT1 το 2014.

Αυτοί οι «νεοναζί», όπως τους περιέγραφε ο δυτικός Τύπος το 2014, ήταν που εντάχθηκαν στις Ένοπλες Δυνάμεις της Ουκρανίας μετά από τα γεγονότα εκείνης της χρονιάς.

Διωγμοί και τρόμος

Η επικράτηση των πολιτικών δυνάμεων του Μαϊντάν, ενός πραγματικού πογκρόμ στις ουκρανικές πόλεις, με τάγματα εφόδου που ξυλοκοπούσαν, δολοφονούσαν, λιντσάριζαν -σε κοινή θέα και υπό το βλέμμα της αστυνομίας- συνδικαλιστές, κομματικά στελέχη, ακτιβιστές για τα ανθρώπινα δικαιώματα, μέλη της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας κ.ά. οδήγησε σε χιλιάδες θανάτους αμάχων και στην επάνοδο της πάλαι ποτέ λευκής τρομοκρατίας.

 

Σύμφωνα με το Γραφείο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών, από το 2014 μέχρι το τέλος του 2021, το Κίεβο σκότωσε 3.106 αμάχους μόνο στην ανατολική Ουκρανία.

 

Αλλά ήταν και η αρχή του τέλους για τα δικαιώματα των ρωσόφωνων πολιτών της Ουκρανίας: Η απαγόρευση της προσκείμενης στη Μόσχα Ορθόδοξης Εκκλησίας (με τους περισσότερους πιστούς στην Ουκρανία), της ρωσικής γλώσσας (μητρική γλώσσα για το 1/3 των Ουκρανών), πολιτικών κομμάτων και της οποιασδήποτε δραστηριότητας που σχετίζεται και τον ρωσικό πολιτισμό κ.ά.

 

Τυφλές επιθέσεις

Μετά από τα γεγονότα του Μαϊντάν, η κυβέρνηση του Κιέβου ξεκίνησε και αεροπορικούς βομβαρδισμούς με αεροσκάφη της Ουκρανικής Πολεμικής Αεροπορίας. Οι στόχοι ήταν πολιτικοί. Ακολουθούν πλάνα από πολύνεκρη αεροπορική επιδρομή που πραγματοποιήθηκε από το Κίεβο στις 02/07/2014 σε πλατεία στην περιφέρεια Λουγκάνσκ, όπου επλήγησαν και παρακείμενες πολυκατοικίες.

 Παράλληλα, η κυβέρνηση του Κιέβου ξεκίνησε βομβαρδισμούς με το πυροβολικό του επίσημου Στρατού της χώρας. Ακολουθούν πλάνα από πολύνεκρο βομβαρδισμό που πραγματοποιήθηκε από το Κίεβο στις 07/07/2014 σε χωριό της περιφέρειας Λουγκάνσκ.

Το «καμάρι» της κυβέρνησης του Κιέβου, τόσο στο προαναφερθέν προγκρόμ όσο και στον τρέχοντα πόλεμο, το Τάγμα Αζόφ, πλέον Ταξιαρχία της Εθνικής Φρουράς της Ουκρανίας «Αζόφ», ιδρύθηκε το 2014 ως εθελοντική παραστρατιωτική μονάδα για την εξόντωση των φιλορώσων αυτονομιστών στην ανατολική Ουκρανία.

«Σταματούσαν στον δρόμο τα αυτοκίνητα για να σκοτώσουν τους οδηγούς»

 

Ένα από τα ειδεχθή και βίαια εγκλήματα που διέπρατταν τα μέλη των εν λόγω ταγμάτων από το 2014 μέχρι το 2022, ήταν αυτό του βιασμού.

 

Η Μαρίνα, Ελληνίδα ομογενής από τη Μαριούπολη, ανέφερε το 2022 στο τοπικό μέσο της Λέσβου stonisi.gr:

 

«Οι Ουκρανοί Νεοναζί κάνουν εδώ και χρόνια θηριωδίες σε βάρος των ρωσόφωνων και των ρωσόφιλων. Βιάζουν και σκοτώνουν εν ψυχρώ. Γνωρίζω προσωπικά γυναίκες που βιάστηκαν· και πήγαν να το δηλώσουν στην Αστυνομία και εκεί τους είπαν να αποσύρουν τις μηνύσεις. Σταματούσαν στον δρόμο τα αυτοκίνητα για να σκοτώσουν τους οδηγούς».

Επανερχόμενοι, τέλος, στην παραστρατιωτική μονάδα του Αζόφ, που η ελληνική κυβέρνηση της έδωσε βήμα στο ελληνικό κοινοβούλιο και καταχειροκροτήθηκε σε άλλα δυτικά κοινοβούλια, να θυμίζουμε ότι είχε από την αρχή στενή ιδεολογική σύνδεση με Νεοναζί και ακροδεξιούς εθνικιστές, καθώς και ότι ένα εξέχον σύμβολο του τάγματος είναι το Wolfsangel (Η παγίδα του Λύκου) που στη Ναζιστική Γερμανία χρησιμοποιήθηκε ως σύμβολο της παραστρατιωτικής οργάνωσης «Werwolf», που συγκρότησε το 1944 ο αρχηγός των SS, Χάινριχ Χίμλερ.

 

Για την ιστορία, το ίδιο σύμβολο έφερε και η 4η Μηχανοκίνητη Μεραρχία των SS «Polizei», που στάλθηκε στην Ελλάδα το 1943 για να χτυπήσει την Εθνική Αντίσταση και διέπραξε τις σφαγές στην Κλεισούρα και στο Δίστομο…